Geograficzne Systemy Informacji
i Systemy Informacji Przestrzennej
Na stronie znajdują się materiały dydaktyczne do ćwiczeń
w ramach zajęć "Geograficzne Systemy Informacyjne" oraz "Systemy Informacji Przestrzennej", dla studentów gospodarki przestrzennej na Wydziale
Nauk Geograficznych i Geologicznych UAM w Poznaniu i w Collegium Polonicum w Słubicach.
Zagadnienia zostały wybrane pod kątem potrzeb planowania przestrzennego i analiz społeczno-geograficznych
Legalne, darmowe oprogramowanie
Coraz więcej dobrych programów jest dostępnych za darmo.
Można uzyskać również darmowe programy z zakresu GIS. Większość z nich działa jednak pod Linuxem.
Najbardziej zaawansowanym narzędziem jest program GRASS
(Geographic Resources Analysis Support System). Istnieje nawet specjalna wersja Linuksa z wbudowanym oprogramowaniem GIS -
Geomorphix, która pozwala nawet uruchomić się z płyty bez konieczności instalowania na stałę,
podobnie jak Knoppix. Jest to szczególnie przydatna funkcja dla osób, które boją się "romansu z Linuxem".
Przegląd darmowego oprogramowania GIS dostępny jest na stronie www.freegis.org .
MapInfo 6.0 PL
Zajęcia z programu MapInfo składają się z dwóch części
tematycznych: zagadnień geografii społeczno-geograficznej oraz zagadnień planistycznych.
Celem pierwszej części zajęć jest zapoznanie się z tworzeniem map, kartogramów
i kartodiagramów przy wykorzystaniu istniejących baz danych, np. dla gmin oraz
aktualizacja i wpisywanie własnych danych. Celem części planistycznej jest zapoznanie
z możliwościami wykorzystania programu do tworzenia miejscowych planów zagospodarowania
przestrzennego, studiów, koncepcji itp.
W części planistycznej wszystkie warstwy, poza oczywiście zeskanowaną mapą
tworzone są od zera. Najpierw należy nadać zeskanowanemu planowi współrzędne
geograficzne lub kartezjeńskie, a następnie stworzyć poszczególne warstwy, które
będą posiadać własne warstwy tematyczne, takie jak działki, linie zabudowy,
przebiegi infrastruktury. Wszystkie warstwy winny posiadać opis w tabeli, tak
by było można je eksportować do arkuszy kalkulacyjnych (OpenOffice Calc lub
MS Excel), a dalej do edytorów tekstu. Taki zapis postanowień planów, pozwala
na szybkie przechodzenie od części graficznej do tabelarycznej iub tekstowej.
Zakres zagadnień programu omawiany na zajęciach:
- typy plików w MapInfo,
- poruszanie się po oknach programu,
- formatowanie warstw,
- przygotowanie drukowania (okno rozkładu),
- podstawowe formuły SQL,
- tworzenie kartogramów i kartodiagramów (map tematycznych),
- tworzenie własnych map na podstawie wyboru,
- agregowanie obszarów,
- aktualizacja i wprowadzanie własnych danych,
- eksport i import danych,
- rejestrowanie danych,
- tworzenie własnych warstw,
Ćwiczenie nr 1
Korzystając ze zbioru dla gmin Polski opracuj kartodiagram
ludności i powierzchni województw. Skale winny umożliwiać w miarę wygodne odczytywanie
danych. Na mapie wynikowej zaznacz granice powiatów i nazwy województw. Przygotuj
to w formie gotowej do druku, wraz z legendą i imieniem oraz nazwiskiem autora
mapy. Poprawne rozwiązanie przedstawia poniższy rysunek:
Ćwiczenie nr 2
Wkorzystanie MapInfo przy tworzeniu miejscowych planów zagospodarowania przestzrennego.
Zagadnienie będzie jeszcze kontynuowane.
Przykładowe rozwiązanie przedstawia poniższy (tymczasowy!) rysunek:
